Muqaddas dinlar tarixida, muxokama qilininishi dinsizlik xisoblanadigan masala nima ?

Muqaddas dinlar tarixida, muxokama qilininishi dinsizlik xisoblanadigan masala nima ?

Islomiyatda kirishmi ?

Islomiyatni qabul qilishmi ?

Islomiyatga bo‘yin sundirilmishmi ?

Islomiyatni qabul qilmaganlarni, qatliom qilishmi ?

Turkiylar Islomni xarbiy ,engilgidan keyin qabul qilishdimi ?

Arablar islom dinini baxona qilib, bizni istelo qilganmi ?

Islomiyat keltirdik deganlar nega, turkiy tilini, ismlarimizni, madaniyatimizni Islomga qarshi deb topishdi va yo‘q qilishdi ?

Yuqorida sanalgan ,ettita masalani kim muxokama qilsa, zudlik bilan dindan chiqqanlik, kofirlik, do‘zaxiylik......tamg‘asi yopishtiriladi.

Boshqa dinni targ‘ib qilasanmi.....deyishadi.

Do‘zax yoki jannat kaliti dinsotarlar qo‘lidami?

Islomiyatdan oldin Turkiylar 2-3 ming yillik yozma tarixga, ega edilar.

U davr tarixi bilan shug‘ullanganlar , doimiy ravshda o‘zini tsenzura qilib yondashadi.

Islomdan oldingi davrni maqtash , zudlk bilan islomga qarshimisan degan tamg‘a yopishtirishadi.

Qisqachasi, arablar islomni olib kelishdan ko‘proq davlatchilik nazoratini olib kelishgan.

Shurimiz ostida, doimiy joylashgan xokimiyat qurquvi, yaratgand qurquvidan ustun kelmoqda.

Urganji.

20.06.2026

Turkiy tarixidagi eng jasur va strategik ayol rahbarlardan biri bo‘lgan Kabach Xotun (tarixiy manbalarda Buxoro Xotun nomi bilan ham tanilgan):

VII asrning so‘nggi choragida (taxminan 673-674), Buxoro hukmdori eri Bidu vafotidan so‘ng, uning go‘dak o‘g‘li Tug‘shada Buxoroning Malikasi (Nayba)si etib taxtga o‘tirdi.

Kabach Xotunning turk tarixidagi o‘rni va kurashi haqidagi asosiy faktlar quyidagilar:

Siyosiy va harbiy kurash: Birinchidan, qarshilik:

Xuroson hokimi Ubaydulloh ibn Ziyod qo‘mondonligidagi arab qo‘shinlari 673-674 yillarda Amudaryodan o‘tib, Buxoroga yetib kelganlarida, ular taslim bo‘lishdan bosh tortgan ayol rahbarga duch kelishdi. Strategik razvedka:

Kabach Xotun nafaqat harbiy kuch bilan kifoyalanibgina qolmay, balki o‘sha davrning og‘ir sharoitlarida qo‘shni turkiy qabilalardan (ayniqsa, boshqa ittifoqchilardan) yordam so‘rab, ko‘p qirrali mudofaa chizig‘ini ham yaratdi.

Diplomatik qadamlar:

Qamallar oldida o‘sha davrdagi harbiy muvozanatni hisobga olgan holda, u o‘z xalqining butunlay yo‘q qilinishining oldini olish uchun og‘ir soliq va tinchlik shartnomalarini imzoladi; Biroq, u turk vatanining o‘ziga xosligi va suverenitetini himoya qilish uchun hech qachon qarshilik ko‘rsatishdan to‘xtamadi. Uning xalq nazarida va tarixdagi o‘rni.

Adolatli va samarali boshqaruv:

Islom tarixchisi An-Narshaxiy kabi manbalarga ko‘ra, Kabach Xotun har kuni ertalab saroy darvozasida shaxsan o‘tirar, xalqning shikoyatlarini tinglar, adolatni ta’minlar va davlat ishlarini katta ta’sir bilan boshqarar edi. Arab tarixchilarining eslatmalari:

O‘sha davrdagi arab tarixchilari uning aql-zakovati, go‘zalligi, xalq ustidan sobit ta’siri va harbiy yurishlariga qoyil qolishgan.

Kabach Xotun Xitoy manbalari va Islom fathlari davridagi turk ayollarining davlat boshqaruvida va jang maydonida sobit kuchining eng yorqin namunalaridan biridir.

Туркий тарихидаги энг жасур ва стратегик аёл раҳбарлардан бири бўлган Кабач Хотун (тарихий манбаларда Бухоро Хотун номи билан ҳам танилган):

ВИИ асрнинг сўнгги чорагида (тахминан 673-674), Бухоро ҳукмдори эри Биду вафотидан сўнг, унинг гўдак ўғли Туғшада Бухоронинг Маликаси (Найба)си этиб тахтга ўтирди.

Кабач Хотуннинг турк тарихидаги ўрни ва кураши ҳақидаги асосий фактлар қуйидагилар:

Сиёсий ва ҳарбий кураш: Биринчидан, қаршилик:

Хуросон ҳокими Убайдуллоҳ ибн Зиёд қўмондонлигидаги араб қўшинлари 673-674 йилларда Амударёдан ўтиб, Бухорога йетиб келганларида, улар таслим бўлишдан бош тортган аёл раҳбарга дуч келишди. Стратегик разведка:

Кабач Хотун нафақат ҳарбий куч билан кифояланибгина қолмай, балки ўша даврнинг оғир шароитларида қўшни туркий қабилалардан (айниқса, бошқа иттифоқчилардан) ёрдам сўраб, кўп қиррали мудофаа чизиғини ҳам яратди.

Дипломатик қадамлар:

Қамаллар олдида ўша даврдаги ҳарбий мувозанатни ҳисобга олган ҳолда, у ўз халқининг бутунлай йўқ қилинишининг олдини олиш учун оғир солиқ ва тинчлик шартномаларини имзолади; Бироқ, у турк ватанининг ўзига хослиги ва суверенитетини ҳимоя қилиш учун ҳеч қачон қаршилик кўрсатишдан тўхтамади. Унинг халқ назарида ва тарихдаги ўрни.

Адолатли ва самарали бошқарув:

Ислом тарихчиси Ан-Наршахий каби манбаларга кўра, Кабач Хотун ҳар куни эрталаб сарой дарвозасида шахсан ўтирар, халқнинг шикоятларини тинглар, адолатни таъминлар ва давлат ишларини катта таъсир билан бошқарар эди. Араб тарихчиларининг эслатмалари:

Ўша даврдаги араб тарихчилари унинг ақл-заковати, гўзаллиги, халқ устидан собит таъсири ва ҳарбий юришларига қойил қолишган.

Кабач Хотун Хитой манбалари ва Ислом фатҳлари давридаги турк аёлларининг давлат бошқарувида ва жанг майдонида собит кучининг энг ёрқин намуналаридан биридир.